شایسته سالاری در تشکل‌های صنفی داروسازی/
سعید مهرابی، (دانشجوی داروسازی): تشکل‌های دانشجویی و صنفی قرار است بخشی از مسیر رشد -و احتمالا- حرفه‌ای شدن دانشجویان باشند؛ جایی برای تجربه کار تیمی، مسئولیت‌پذیری، مذاکره و حل مسئله. بنابراین یک سؤال مهم مطرح است: افراد حاضر در این ساختارها دقیقاً چگونه انتخاب می‌شوند؟
در یکی از فرآیندهای اخیر جذب دانشجو برای یک ساختار مرتبط با انجمن‌های داروسازی، اعلام شد که به جای بررسی رزومه، «انگیزه و تمایل» افراد بررسی خواهد شد. در ظاهر، کنار گذاشتن رزومه می‌تواند قابل دفاع باشد؛ چراکه ممکن است دانشجویی با تجربه کمتر، انگیزه و ظرفیت بالایی برای فعالیت داشته باشد.
اما سؤال مهم‌تر این است: انگیزه چگونه سنجیده می‌شود؟
اگر معیار مشخصی برای سنجش آن وجود نداشته باشد، مفهومی مثل «انگیزه» می‌تواند به معیاری کاملاً سلیقه‌ای تبدیل شود. مسئله زمانی جدی‌تر می‌شود که در عمل، یکی از معیارهای انتخاب، میزان انتشار فراخوان در گروه‌های مختلف باشد؛ یعنی هرکس پیام را در گروه‌هایی بیشتر منتشر کند، انگار شانسی بیشتر برای انتخاب شدن خواهد داشت!
اینجا لازم است میان سه مفهوم تفاوت قائل شویم: انگیزه، دسترسی و شایستگی
فردی ممکن است انگیزه‌ای بالا داشته باشد اما شبکه ارتباطی گسترده نداشته باشد. فردی دیگر ممکن است به گروه‌ها و شبکه‌هایی بیشتر دسترسی داشته باشد، اما این موضوع لزوماً چیزی درباره توانایی او در اجرای مسئولیت، حل مسئله یا کار تیمی نمی‌گوید.
پس اگر تعداد گروه‌هایی که یک پیام در آن‌ها منتشر می‌شود، به معیاری برای انتخاب افراد تبدیل شود، آیا واقعاً داریم انگیزه را اندازه می‌گیریم یا صرفاً اندازه شبکه ارتباطی افراد را؟
شبکه‌سازی ذاتاً اتفاقی مثبت است و هر تشکل حرفه‌ای به ارتباط میان اعضای خود نیاز دارد. اما وقتی دسترسی به شبکه موجود به عاملی برای ورود به همان شبکه تبدیل شود، ممکن است با چرخه‌ای مواجه شویم که در آن افرادِ از قبل متصل، شانسی بیشتر برای دیده‌شدن پیدا کنند و افراد خارج از شبکه، حتی اگر توانمند باشند، کمتر دیده شوند
این نقد الزاماً به معنای وجود سوءنیت در افراد نیست. مسئله می‌تواند نتیجه یک فرآیند نامناسب تلقی شود، نه تصمیم آگاهانه برای حذف دیگران. بنابراین شاید بهتر باشد به جای پرسیدن اینکه «چه کسی انتخاب شد؟»، بپرسیم: «بر چه اساسی انتخاب شد؟»
اگر هدف شناسایی افراد باانگیزه و توانمند است، می‌توان معیارهایی ساده و شفاف‌تر داشت:
هدف فرد از همکاری، تجربه مرتبط، یک سؤال یا مسئله عملی، ایده پیشنهادی و یک گفت‌وگوی کوتاه.
شایسته‌سالاری فقط به این معنا نیست که در نهایت افراد توانمند انتخاب شوند؛ فرآیند انتخاب نیز باید فرصت دیده‌شدن افراد توانمند خارج از شبکه‌های موجود را فراهم کند.
شاید سؤال اصلی همین باشد:
اگر فردا دانشجویی بااستعداد وارد دانشگاه شود، اما هیچ آشنایی در انجمن‌ها و شبکه‌های دانشجویی نداشته باشد، ساختار ما چگونه قرار است او را پیدا کند؟
اگر برای این سؤال پاسخی روشن نداریم، شاید پیش از صحبت از کمبود استعداد، لازم باشد در شیوه شناسایی استعدادها تجدیدنظر کنیم.
/انتهای پیام/