هشدارهای کمبود رو به افزونیست/
دکتر مسعود کیهان: بعضی دردها دردش بیشتر است. در روزهایی که به واسطه اوضاع بغرنج اقتصادی کشور، مردم روزهایی سخت را پشت سر میگذرانند، دردِ تهیه دارو سنگینی بیشتری دارد، دردی که هم برای افزایش قیمتهای پیاپی باید کشید و هم شاید به صورت مضاعف برای تهیه آن.
چندی پیش روزنامه شرق در گزارشی از مصائب تهیه دارو بهویژه داروهای خاص نوشت. در بخشی از این گزارش دردآور آمده است: «جلوی برخی از داروخانهها تعدادی از زنان و مردان ایستادهاند تا شاید کسی پیدا شود و نسخهشان را حساب کند. آنها میگویند هر بار به داروخانه مراجعه میکنند با افزایش قیمت مواجه میشوند». خبرگزاری ایلنا هم گزارشی با این سوژه داغ روز تهیه کرده که در این گزارش به شرایط بغرنج دارو اشاره داشته و نوشته است: روایت بیماران نشان میدهد که گرانی دارو، کمبود و نوسان کیفیت داروها، فشار اقتصادی و سردرگمی بیماران را به یک معضل جدی تبدیل کرده است. افزایش مداوم قیمتها، نبود داروی اصل یا برند مشخص، مسیرهای طولانی برای تهیه دارو و پوشش ناقص بیمهها، بیماران را به خرید آزاد دارو و تحمل هزینههای سنگین مجبور کرده است.
در همین حال، یونس عرب، مدیرعامل انجمن تالاسمی ایران هم حذف ارز ترجیحی داروهای وارداتی بیماران خاص را فاجعه خوانده و گفته: با این شرایط هزینه دارو در خوشبینانهترین حالت حداقل ۴ برابر و در بدبینانهترین حالت تا ۱۲ برابر افزایش پیدا میکند و مردم دیگر توان پرداخت ندارند.
***
اما چه شد که کار به اینجا کشید؟ چرا با افزایش نرخ در بازههای کوتاه مدتتر نسبت به گذشته بازهم وضعیت دارو در کشور به سامان نمیرسد؟ شاید بتوان مهمترین دلایل وضع حال حاضر را از سخنان دستاندرکاران تولید و پخش دارو در کشور متوجه شد.
در سوی دیگر ماجرا، اگر صحبتهای مسئولان بهداشتی و صاحبان صنایع دارویی کشور را رصد کنیم متوجه میشویم فقط مصرفکنندگان نهایی نیستند که از حال و روز دارو شاکیاند، بلکه طرف دیگر ماجرا یعنی تصمیمگیران و متصدیان تولید دارو هم منتقد جدی وضع موجود هستند.
اکبر عبداللهی اصل، مدیرکل امور دارو و مواد تحت کنترل سازمان غذاودارو در نشست خبری انجمن شرکتهای پخش دارو و مکملهای انسانی درباره میزان پرداخت بودجه ۸۵ همت دارویار تا پایان آبان ماه سالجاری اینگونه توضیح داد: بودجه ۸۵ همت فقط مربوط به دارویار نیست و شامل تجهیزیار هم میشود. تاکنون حدود ۴۰ همت از این بودجه پرداخت شده است. بخش تجهیزات پزشکی چون نتوانسته اسناد بیمارستانی خود را ارائه دهد، تاکنون نتوانسته سهمی چندان از این بودجه را استفاده کند و تقریبا همه این بودجه در حوزه دارو مصرف شده است. بودجه دارویار اگر همین میزان باقی بماند، پرداخت از جیب مردم به مرور افزایش مییابد چون دارویار و تجهیزیار به علاوه سهم بیمه است که پرداخت از جیب را کم میکند. وزارت بهداشت میزان این بودجه را برای امسال ۱۹۰ همت پیشنهاد داده بود اما در بودجه ۸۵ همت تصویب شد که تاکنون که سهچهارم از سال گذشته، کمتر از نصف آن پرداخت شده است.
در همین ارتباط ابراهیم هاشمی، رئیس انجمن شرکتهای پخش دارو و مکملهای انسانی هم گفته: از ۷۰ همت مصوبه سران قوا، با وجودی که 19.8 همت وارد دانشگاهها شده، یک ریال هم به دارو و تجهیزات پزشکی پرداخت نشده. تامین اجتماعی هم مطالبات داروخانهها را -فقط- تا پایان تیر ماه تسویه کرده! زنگ خطر به صدا در آمدهاست. کمبود نقدینگی در ماههای پایانی سال با توجه به اینکه تعهدات پرسنلی بالایی هم داریم، شدیدتر خواهد شد.
روزهای میانی آذرماه بود که محمد عبدهزاده، رئیس کمیسیون اقتصاد سلامت اتاق تهران نیز با هشدار نسبت به کمبود شدید دارو در سه ماهه پایانی سال، از در صف بودن تولیدکنندگان و واردکنندگان دارو برای مراجعه به بانک مرکزی و وزارت بهداشت برای حل مشکلات واردات سخن گفت و تصریح کرد: داروسازان برای تامین نقدینگی مجبورند تسهیلات با نرخ نزدیک به ۳۸ درصد دریافت کنند تا بتوانند دارویی را با حاشیه سود حدود ۲۰ تا ۲۵ درصدی تولید کنند. این موضوعات با هم هماهنگی ندارد و به همین دلیل، مشکلات دست به دست هم دادند تا کمبودهای زیادی را در حوزه دارو و روزهای سختی را پیش رو داشته باشیم.
وحید محلاتی، دبیر انجمن شرکتهای پخش دارو و مکملهای انسانی هم به یکی دیگر از دلایل وضعیت بغرنج تولید دارو در کشور اشاره کرده و گفته بازار دارویی کشور طی ۵ سال گذشته ۶ برابر شده و از ۶۰ همت در ۱۴۰۰ به ۳۶۰ همت در سالجاری رسیده. دوره وصول مطالبات در بازار به ۶ تا ۸ ماه رسیده. ارزش پولی که بعد از چند ماه دریافت میشود، به دلیل تورم و تغییر نرخ ارز ۵۰% کمتر میشود. شرکتها بخشی از این کسری نقدینگی را با وام بانکها جبران میکنند اما طی ۶ سال گذشته میزان وامها ۶ برابر نشده بلکه ۲ تا 2.5 برابر شده.
***
موارد فوق بخشی از علل وضعیت امروز داوری کشور است که این روزها به شیوه های مختلف بیان میشود. برخی با درد دل آن را بیان میکنند و برخی دیگر به صورت هشدار گونه. با نگاه منطق اقتصادی میتوان این دلایل را پذیرفت اما بر اساس اصل ارائه خدمات رفاهی به مردم، نه فردی که بیماری در منزل دارد و دربهدر دنبال دارویی از داروخانهای به داروخانه دیگر و یا بازار سیاه میدود این صحبتها را نخواهد پذیرفت. شاید با افزایش ماهیانه و گاهاً هفتگی قیمت لبنیات کنار بیاید و آن را در سبد خرید خانوار سبک و یا حتی حذف کند اما با افزایش قیمت دارو قطعاً نه. شاید کمبود برخی اقلام خوراکی در بازار برایش آنقدر مهم نباشد اما کمبود داروی مورد نیاز برایش قطعاً مهم و دردآور خواهد بود. درد را از هر طرف بنویسی درد است اما اگر مربوط به دارو باشد خیلی درد است.
/انتهای پیام/
